Gekkigheid of noodzaak of ...?
ColumnOok nieuwsgierig naar hoe Enschede denkt over bepaalde zaken? André le Loux en Evert den Boef ook! Zij dagen u uit om over onderwerpen na te denken en uw mening te geven. De reacties worden in de volgende Huis aan Huis Enschede gedeeld. Stuur uw reactie van maximaal 200 woorden (onder vermelding van naam) naar demeningvanenschede@dwfmedia.nl voor dinsdag. De redactie behoudt zich het recht voor om reacties niet te publiceren.
Herinneringen aan het slavernijverleden moeten volgens sommigen radicaal uit onze geschiedenis worden gewist, anderen vinden juist van niet.
Momenteel is er sprake van het hernoemen van straten en producten die doen denken aan het slavernijverleden en de koloniale onderdrukking. Een reden om ook in onze stad straatnamen te noemen naar deze mensen en gebieden. Wij hebben de Van Riebeeckstraat, De Ruyterlaan, de M.H. Tromplaan, de Piet Heinstraat, de J.P. Coenstraat, de Atjehstraat, de Bandoengstraat en de Bataviastraat. Doordat de meeste nakomelingen van de slaven het kwetsend vinden om steeds geconfronteerd te worden met die namen, vinden zij dat die straten hernoemd moeten worden. Hun voorouders zijn door toedoen van een aantal van deze mensen mishandeld, onderdrukt, vernederd en uitgebuit. Daarom is in Utrecht onlangs de Jan Pieterszoon Coenstraat hernoemd naar Sinan Canstraat, een verdienstelijk onderzoeksjournalist en documentairemaker.
Maar is dat wel realistisch om alle straten met deze namen te hernoemen of gooien we dan ook weer een stukje geschiedenis weg?
Een alternatief van hernoemen kan ook zijn het plaatsen van plaquettes of monumenten naast de bestaande straatnamen om de slachtoffers van de slavernij en kolonialisme te herdenken zoals in Hoorn naast het standbeeld van Jan Pieterszoon Coen. Slechts een klein groepje wil dat het standbeeld verdwijnt.
Zwarte Piet hernoemen tot Veegpiet lost niet veel op, als de helft van de bevolking vindt dat hij moet blijven en niet racistisch is maar bij de Nederlandse cultuur hoort.
Wel zijn de namen van een aantal producten inmiddels veranderd, zo zijn ‘Negerzoenen’ ‘Chocoladezoenen’ geworden, en is Jodekoeken weer niet veranderd, want jo of jod is een oud Nederlands woord voor groot.
Recentelijk is er sprake van het hernoemen van planten en vruchten die discriminerend zouden zijn. Zoals Hottentotvijgen, de kafferboom en de kafferbraam, die verwijzen naar respectievelijk ‘Hottentot’, een koloniale term voor de Khoikhoi-bevolking van Zuid-Afrika en naar de kaffers, een beledigende aanduiding voor zwarte mensen.
Toch ligt dit veranderen heel gevoelig, wetenschappers wijzen op de latijnse benaming voor diverse planten die niet te wijzigen is, omdat het latijn een “dode” taal is en verandering alleen maar kan leiden tot verwarring.
Een andere verandering: De spoorwegen roepen tegenwoordig om ‘beste reizigers’ in plaats van ‘dames en heren’.
De verschuiving van het taalgebruik weerspiegelt de invloed van taal op sociale rechtvaardigheid. Sinds de MeToo- beweging en daarmee de opvatting over het grensoverschrijdend gedrag vindt een deel van de bevolking dat we misschien wel te ver gaan. Men bejegend elkaar, soms anoniem, met dit gedrag op sexueel gebied met als gevolg lange rechtszaken die vaak geseponeerd worden door gebrek aan bewijs. Onlangs werd een verslaggever van een opnameset weggestuurd, omdat hij zei dat de dames nog langs de make-up moesten.
Vindt u dat het te ver gaat? Of juist niet? Wat is uw mening? Vindt u een veranderende naamgeving goed? Moet je oppassen met wat je zegt, of juist zeggen wat je op je hart hebt. Mag je kwetsen en wanneer is het kwetsend? Wanneer moet je namen veranderen en wanneer niet? Waar ligt voor u de grens? Is dat een beperking van onze vrijheden of is die vrijheid te groot geworden? Wat vindt u daarvan? Laat het ons weten.
Reacties Ontgroening
Ontgroening hard aanpakken. Dit is zo in 1970 en uit de hand gelopen.
Ronald van Dorland
Ontgroening moet je gewoon verbieden. Zeker op de manier waarop dat tegenwoordig gebeurt. Kennismaken met elkaar is OK maar dan op een normale manier. Dat Amalia zich opgeeft voor die vereniging is absurd. Zij hoort een voorbeeld te geven en het is dus onbegrijpelijk dat ze hiervoor kiest.
Willem Hoogerbeets
Wim Kan heeft ooit in een conference gezegd: “ik hoor zo weinig van de studenten. Ze zouden toch niet studeren? Ik kan mij voorstellen, dat ontgroenen een item is geworden, dat binnen de studentenwereld een eigen leven is gaan (schrijf je nu) leiden of lijden. Moeite heb ik met ontgroenings-rituelen waarbij slachtoffers vallen. Als de studenten jaarlijks eenmalig een keer binnen de perken van het ontgroenen actief zijn, moet het kunnen.
Klaas Dragtstra
