Herdenking op de Oosterbegraafplaats

ENSCHEDE - In deze tijd van toenemende internationale spanningen is het goed om stil te staan bij de gebeurtenissen van tachtig jaar geleden. Toen werd er door verzetsstrijders en geallieerde troepen gevochten voor de vrijheid. Een vrijheid waarvoor ook in Enschede sommigen de hoogste prijs betaalden. Verschillende burgers kwamen om bij de gevechtshandelingen en honderden hadden in de bezettingsjaren ervoor al het leven gelaten als slachtoffer van de hoofdzakelijk Amerikaanse bombardementen op Enschede. Op 1 april 1945 bereikten Britse troepen van de Guards Armoured Division Enschede. Die dag werd Enschede bevrijd. 

Na de mislukte aanval op de Rijnbrug bij Arnhem in september 1944 had het front in Midden-Nederland de gehele winter vrijwel stil gelegen. Op 24 maart 1945, toen het weer mooier begon te worden en het geallieerde overwicht in de lucht optimaal benut kon worden, begonnen de geallieerden met een groot offensief. Over een breed front stak men de Rijn over in de buurt van Wesel (Duitsland), niet ver van de Nederlandse grens. Eenmaal voorbij de Rijn was de verovering van het Ruhrgebied de prioriteit van de Amerikanen, terwijl het Britse 2e Leger naar het noorden oprukte richting Bremen. De Canadezen kregen de bevrijding van Nederland toegewezen.

Op 31 maart stak het Britse 2e Leger de Nederlandse grens over in de Achterhoek. Bij Dinxperlo werd er overnacht. Op 1 april ging de opmars in twee colonnes verder naar het noorden. De eerste colonne ging via Neede, Beckum en Boekelo, de tweede via Haaksbergen en Usselo. De eerste colonne had het plan om de Lonnekerbrug te veroveren om zo tussen Enschede en Hengelo door te trekken. De brug bleek nog intact te zijn, beschermd door luchtafweerkanonnen die werden bemand door Duitse parachutisten die zich naar deze plek hadden teruggetrokken. Op de brug lagen vliegtuigbommen waarmee de brug kon worden opgeblazen. De Britten besloten een snelle aanval uit te voeren. Sherman tanks en gepantserde verkenningswagens reden in volle vaart op de brug af. Toen de eerste verkenningswagens en tanks over de brug waren werd deze alsnog opgeblazen. De aanval mislukte met diverse dodelijke en gewonde slachtoffers tot gevolg. De andere eenheden van de divisie trokken niet veel later alsnog Enschede in, waar ze door een enthousiaste menigte werden onthaald. De Duitsers hadden zich teruggetrokken uit de stad. In de nacht van 1 op 2 april waren er in de stad zelf nog wel verschillende schermutselingen met terugtrekkende Duitse troepen, waarbij ook slachtoffers vielen.

In totaal sneuvelden er bij de directe gevechtshandelingen tijdens de bevrijding 21 Britse soldaten. Van hen liggen de meeste soldaten op de Oosterbegraafplaats in Enschede, waar in totaal 50 geallieerde oorlogsgraven uit de Tweede Wereldoorlog zijn.

Bij deze oorlogsgraven wordt op zaterdag 29 maart een herdenking gehouden. In deze ceremonie gedenken wij de gevallenen als gevolg van militaire inzet of verzetsactiviteiten gedurende de Tweede Wereldoorlog, die hun leven hebben gelaten voor onze vrede en veiligheid. Belangstellenden die hierbij aanwezig willen zijn kunnen zich om 10.00 uur verzamelen bij de hoofdingang van de Oosterbegraafplaats en gedenkpark, Noord Esmarkerrondweg 407 in Enschede. De ceremonie, die tot 11.30 duurt, zal worden bijgewoond door burgemeester Roelof Bleker van Enschede en Oberbürgermeister Markus Lewe van Münster. Men hoopt weer op veel deelname aan dit mooie eerbetoon.