Zorgen over flinke toename aan soa’s

Seks; het is een thema waar niet iedereen graag over praat. Toch is het zeker in onze moderne tijd goed om het er over te hebben. Naast de leuke kanten moeten toch ook zeker de risico’s weer eens goed onder de aandacht worden gebracht. Zo luidde Soa Aids Nederland onlangs de noodklok over het toenemend aantal soa’s.

ENSCHEDE - De afgelopen jaren is er helaas een stijgende trend zichtbaar van het aantal seksueel overdraagbare aandoeningen. Dit is onder meer zichtbaar in het toegenomen aantal tests. Uit de meest recente RIVM-cijfers over 2023 blijkt dat er vorig jaar ruim 172.000 consulten waren. In 2022 waren dit er 164.000 en in 2021 nog 138.000 mensen. De stijgende lijn was ook voor de pandemie al zichtbaar.

Grootste boosdoeners
Statistisch is chlamydia de meest voorkomende seksueel overdraagbare aandoening, met ruim 24.000 geconstateerde gevallen. Dit was iets minder dan in het voorgaande jaar. Het aantal gevallen van gonerroe steeg wel flink, van iets minder dan 11.000 naar bijna 14.000 gevallen. Ook syfilis zat in de lift, met iets minder dan 1.700 diagnoses. HIV is gelukkig steeds zeldzamer qua diagnose, ook gezien de goede voorlichting en nadruk op vroegtijdig testen. 144 mensen kregen vorig jaar deze diagnose.

Betere voorlichting
Soa Aids Nederland denkt dat de stijgende trend vooral te wijten is aan het teruglopen van voorlichting. Zo zullen de wat oudere lezers de campagne ‘Ik vrij veilig of ik vrij niet’ nog herinneren. Deze werd in 2011 wegbezuinigd. Sindsdien is het condoomgebruik onder jongeren gedaald; afhankelijk van welke cijfers je precies bekijkt van Rutgers, Soa Aids Nederland of het RIVM, zie je dat amper de helft van de jongens en meiden nog een condoom gebruikt. Het RIVM zag tegelijk dat mensen over het algemeen vaker risicovolle seks hebben dan voorheen, zowel mannen als vrouwen. Belangrijk punt om te maken is dat zeker niet alleen jongeren risico’s lopen op soa’s. Ook zeker bij de doelgroep mensen op leeftijd valt hier winst te behalen. Zo zijn senioren tegenwoordig seksueel actiever dan vroeger, maar ze hebben niet op jongere leeftijd die voorlichting gehad over condoomgebruik. Praat dus niet alleen met je tiener over seks, maar ook zeker met je ouders op leeftijd.

Vakantie-piek
De zomervakantie is een tijd van vrijheid, blijheid voor jong en oud. Ook een zinderende vakantieliefde kan hier bij horen voor velen. Hoe leuk dit ook kan zijn, op vakantie denkt men lang niet altijd aan voldoende bescherming voor beide partners. Een seksueel overdraagbare aandoening ligt dan op de loer. Uiteraard willen organisaties zoals de GGD Twente en Soa Aids Nederland niet direct moraliserend zijn - maar iets meer nadenken en voorbereiding gaan ver om problemen te voorkomen. Huisartsen en de Centra voor Seksuele Gezondheid (CSG) zien in en kort na de zomervakantie altijd weer een piek qua het aantal aangevraagde tests. De GGD geeft onder meer specifieke tips voor seks op reis. Dit begint bij een goede voorbereiding: neem voldoende condooms mee, omdat deze in andere landen vaak moeilijker verkrijgbaar zijn en minder betrouwbaar. Correct gebruik van dit beschermingsmiddel verminderd de kans op een SOA aanzienlijk. Voor vrouwen blijft het belangrijk om de pil te blijven gebruiken als extra bescherming naast condooms. Bij twijfel over een mogelijke SOA is het verstandig om altijd te laten testen. Dit voorkomt verdere gezondheidsschade.

Studenten
Momenteel zitten we ook weer volop in de introductieweken voor Saxion en de Universiteit Twente. Ook hier wordt actief voorlichting gegeven aan studenten over het belang van veilige seks en wederzijds respect.